Zod
Zod
Expert assistance with Zod - TypeScript-first schema validation.
Overview
Zod is a TypeScript-first schema declaration and validation library:
- Type Inference: Automatic TypeScript type inference
- Zero Dependencies: No runtime dependencies
- Composable: Build complex schemas from simple ones
- Developer Experience: Excellent autocomplete and error messages
Installation
npm install zod
Basic Usage
import { z } from 'zod';
// Define schema
const userSchema = z.object({
name: z.string(),
age: z.number(),
email: z.string().email(),
});
// Infer TypeScript type
type User = z.infer<typeof userSchema>;
// type User = { name: string; age: number; email: string }
// Parse data (throws on validation error)
const user = userSchema.parse({
name: 'John',
age: 30,
email: 'john@example.com',
});
// Safe parse (returns result object)
const result = userSchema.safeParse({ name: 'John', age: '30' });
if (result.success) {
console.log(result.data);
} else {
console.error(result.error);
}
Primitive Types
// String
z.string();
z.string().min(5);
z.string().max(100);
z.string().length(10);
z.string().email();
z.string().url();
z.string().uuid();
z.string().regex(/^[a-z]+$/);
z.string().startsWith('https://');
z.string().endsWith('.com');
// Number
z.number();
z.number().int();
z.number().positive();
z.number().negative();
z.number().min(0);
z.number().max(100);
z.number().multipleOf(5);
// Boolean
z.boolean();
// Date
z.date();
z.date().min(new Date('2024-01-01'));
z.date().max(new Date('2025-01-01'));
// Literal
z.literal('admin');
z.literal(42);
z.literal(true);
Complex Types
// Object
const userSchema = z.object({
name: z.string(),
age: z.number(),
});
// Array
z.array(z.string());
z.array(z.number()).min(1).max(10);
// Tuple
z.tuple([z.string(), z.number(), z.boolean()]);
// Union (OR)
z.union([z.string(), z.number()]);
z.string().or(z.number()); // Same as above
// Discriminated Union
const shapeSchema = z.discriminatedUnion('kind', [
z.object({ kind: z.literal('circle'), radius: z.number() }),
z.object({ kind: z.literal('rectangle'), width: z.number(), height: z.number() }),
]);
// Intersection (AND)
const baseUser = z.object({ id: z.string() });
const namedUser = z.object({ name: z.string() });
const user = z.intersection(baseUser, namedUser);
// Or use extend
const user = baseUser.extend({ name: z.string() });
// Enum
z.enum(['admin', 'user', 'guest']);
z.nativeEnum(MyEnum);
// Record
z.record(z.string()); // { [key: string]: string }
z.record(z.string(), z.number()); // { [key: string]: number }
// Map
z.map(z.string(), z.number());
// Set
z.set(z.string());
Modifiers
// Optional
z.string().optional(); // string | undefined
z.object({ name: z.string().optional() });
// Nullable
z.string().nullable(); // string | null
// Nullish (optional + nullable)
z.string().nullish(); // string | null | undefined
// Default
z.string().default('default value');
z.number().default(0);
// Catch (provide fallback on parse error)
z.string().catch('fallback');
Refinements
// Custom validation
const passwordSchema = z.string().refine(
(val) => val.length >= 8,
{ message: 'Password must be at least 8 characters' }
);
// Multiple refinements
const schema = z.string()
.min(8)
.refine((val) => /[A-Z]/.test(val), {
message: 'Must contain uppercase letter',
})
.refine((val) => /[0-9]/.test(val), {
message: 'Must contain number',
});
// Superrefine (access ctx for multiple errors)
const schema = z.string().superRefine((val, ctx) => {
if (val.length < 8) {
ctx.addIssue({
code: z.ZodIssueCode.too_small,
minimum: 8,
type: 'string',
inclusive: true,
message: 'Too short',
});
}
if (!/[A-Z]/.test(val)) {
ctx.addIssue({
code: z.ZodIssueCode.custom,
message: 'Must contain uppercase',
});
}
});
Transformations
// Transform value
const schema = z.string().transform((val) => val.toLowerCase());
// Chain transforms
const schema = z.string()
.transform((val) => val.trim())
.transform((val) => val.toLowerCase());
// Transform to different type
const numberSchema = z.string().transform((val) => parseInt(val, 10));
// Preprocess before validation
const schema = z.preprocess(
(val) => (typeof val === 'string' ? val.trim() : val),
z.string().min(1)
);
Object Methods
const userSchema = z.object({
id: z.string(),
name: z.string(),
email: z.string(),
age: z.number(),
});
// Pick fields
const nameOnly = userSchema.pick({ name: true });
// Omit fields
const withoutId = userSchema.omit({ id: true });
// Partial (all fields optional)
const partialUser = userSchema.partial();
// Deep Partial
const deepPartial = userSchema.deepPartial();
// Required (make all fields required)
const required = partialUser.required();
// Extend
const extendedUser = userSchema.extend({
role: z.enum(['admin', 'user']),
});
// Merge
const merged = userSchema.merge(z.object({ role: z.string() }));
// Passthrough (allow extra fields)
const schema = userSchema.passthrough();
// Strict (disallow extra fields)
const schema = userSchema.strict();
// Strip (remove extra fields, default)
const schema = userSchema.strip();
Error Handling
const schema = z.object({
name: z.string().min(2),
age: z.number().min(18),
});
const result = schema.safeParse({ name: 'J', age: 15 });
if (!result.success) {
// Zod error object
console.log(result.error);
// Format errors
console.log(result.error.format());
/*
{
name: { _errors: ['String must contain at least 2 characters'] },
age: { _errors: ['Number must be greater than or equal to 18'] }
}
*/
// Flatten errors
console.log(result.error.flatten());
/*
{
formErrors: [],
fieldErrors: {
name: ['String must contain at least 2 characters'],
age: ['Number must be greater than or equal to 18']
}
}
*/
// Get first error
console.log(result.error.issues[0]);
}
// Custom error messages
const schema = z.string().min(5, { message: 'Too short!' });
const schema = z.string().email({ message: 'Invalid email address' });
// Custom error map
const schema = z.string().min(5, 'Custom error');
Async Validation
// Async refinement
const schema = z.string().refine(
async (email) => {
const exists = await checkEmailExists(email);
return !exists;
},
{ message: 'Email already exists' }
);
// Parse async
const result = await schema.parseAsync('test@example.com');
const result = await schema.safeParseAsync('test@example.com');
React Hook Form Integration
import { useForm } from 'react-hook-form';
import { zodResolver } from '@hookform/resolvers/zod';
import { z } from 'zod';
const formSchema = z.object({
name: z.string().min(2, 'Name must be at least 2 characters'),
email: z.string().email('Invalid email address'),
age: z.number().min(18, 'Must be 18 or older'),
});
type FormData = z.infer<typeof formSchema>;
function MyForm() {
const { register, handleSubmit, formState: { errors } } = useForm<FormData>({
resolver: zodResolver(formSchema),
});
const onSubmit = (data: FormData) => {
console.log(data);
};
return (
<form onSubmit={handleSubmit(onSubmit)}>
<input {...register('name')} />
{errors.name && <span>{errors.name.message}</span>}
<input {...register('email')} />
{errors.email && <span>{errors.email.message}</span>}
<input {...register('age', { valueAsNumber: true })} type="number" />
{errors.age && <span>{errors.age.message}</span>}
<button type="submit">Submit</button>
</form>
);
}
tRPC Integration
import { z } from 'zod';
import { publicProcedure, router } from './trpc';
const createUserSchema = z.object({
name: z.string().min(2),
email: z.string().email(),
});
export const userRouter = router({
create: publicProcedure
.input(createUserSchema)
.mutation(({ input }) => {
// input is fully typed!
const { name, email } = input;
return createUser({ name, email });
}),
});
Common Patterns
PKI Certificate Validation
const distinguishedNameSchema = z.object({
commonName: z.string().min(1),
organization: z.string().optional(),
organizationalUnit: z.string().optional(),
country: z.string().length(2).optional(),
state: z.string().optional(),
locality: z.string().optional(),
});
const certificateSchema = z.object({
subject: distinguishedNameSchema,
issuer: distinguishedNameSchema,
serialNumber: z.string(),
notBefore: z.date(),
notAfter: z.date(),
keyUsage: z.array(z.enum([
'digitalSignature',
'nonRepudiation',
'keyEncipherment',
'dataEncipherment',
'keyAgreement',
'keyCertSign',
'cRLSign',
])),
extendedKeyUsage: z.array(z.enum([
'serverAuth',
'clientAuth',
'codeSigning',
'emailProtection',
'timeStamping',
'OCSPSigning',
])).optional(),
subjectAlternativeNames: z.array(z.string()).optional(),
}).refine(
(data) => data.notAfter > data.notBefore,
{ message: 'notAfter must be after notBefore' }
);
API Response Validation
const apiResponseSchema = z.object({
success: z.boolean(),
data: z.unknown().optional(),
error: z.object({
code: z.string(),
message: z.string(),
}).optional(),
}).refine(
(data) => data.success ? data.data !== undefined : data.error !== undefined,
{ message: 'Response must have data if success, or error if not' }
);
Best Practices
- Type Inference: Always use
z.infer<typeof schema>for types - Reusable Schemas: Define common schemas once, reuse everywhere
- Composition: Build complex schemas from simple ones
- Error Messages: Provide clear custom error messages
- safeParse: Use
safeParsewhen you want to handle errors yourself - Transformations: Use transforms to normalize data
- Refinements: Use refinements for complex business logic
- Optional vs Nullable: Understand the difference
- Strict Mode: Use
.strict()on objects to catch extra fields - Documentation: Add JSDoc comments to schemas
Resources
- Documentation: https://zod.dev
- GitHub: https://github.com/colinhacks/zod
More from oriolrius/pki-manager-web
keycloak
Expert guidance for Keycloak identity and access management including realm configuration, client setup, user federation, authentication flows, role-based access control, and integration with applications. Use this when setting up authentication, configuring SSO, managing users and roles, or integrating Keycloak with applications.
60trpc
Expert guidance for tRPC (TypeScript Remote Procedure Call) including router setup, procedures, middleware, context, client configuration, and Next.js integration. Use this when building type-safe APIs, integrating tRPC with Next.js, or implementing client-server communication with full TypeScript inference.
37next.js
Expert guidance for Next.js framework including App Router, Server Components, routing, data fetching, API routes, middleware, and deployment. Use this when building Next.js applications, working with React Server Components, or implementing Next.js features.
25sqlite
Expert guidance for SQLite database with better-sqlite3 Node.js driver including database setup, queries, transactions, migrations, performance optimization, and integration with TypeScript. Use this when working with embedded databases, better-sqlite3 driver, or SQLite operations.
24backlog.md
Expert guidance for Backlog.md CLI project management tool including task creation, editing, status management, acceptance criteria, search, and board visualization. Use this when managing project tasks, creating task lists, updating task status, or organizing project work.
20oauth2
Expert guidance for OAuth 2.0 protocol including authorization flows, grant types, token management, OpenID Connect, security best practices, and implementation patterns. Use this when implementing authentication/authorization, working with OAuth providers, securing APIs, or integrating with third-party services.
12